Giriş
Anayasa Mahkemesi (AYM), 15/10/2025 tarihli kararıyla, iş mahkemesi kararı sonucu hükmedilen işçilik alacağının icra takibi sürecinde, borçlu tarafından sunulan “süreli teminat mektubu” nedeniyle alacaklının güvencesiz bırakılmasını Anayasa’nın 35. maddesinde düzenlenen mülkiyet hakkının ihlali olarak kabul etmiştir.
Olayın Özeti
Başvurucu Serkan Ok, Batman İş Mahkemesinde açtığı davayı kazanmış ve yaklaşık 70.476 TL alacak için icra takibi başlatmıştır. Davalı şirket kararı tehiri icra (icranın geri bırakılması) talepli temyiz etmiş ve icra müdürlüğüne bir yıl süreli bir banka teminat mektubu sunmuştur.
İcra Mahkemesi ve Yargıtay bu süreli teminatı kabul ederek icranın geri bırakılmasına karar vermiş, bu süreçte başvurucunun daha önce aldığı ihtiyati hacizler de “teminat var” gerekçesiyle kaldırılmıştır. Ancak yargılama 4 yıl 6 ay sürmüş, bu esnada teminat mektubunun süresi dolmuş ve alacak güvencesiz kalmıştır.
Mahkemenin Hukuki Değerlendirmesi
Alacak “Mülk” Kapsamındadır
AYM, mahkeme kararıyla hüküm altına alınan ve icra edilebilir nitelikteki alacakların mülkiyet hakkı kapsamında “mülk” teşkil ettiğini bir kez daha teyit etmiştir.
Devletin Pozitif Yükümlülüğü
Olayda özel kişiler arası bir uyuşmazlık olsa da devletin;
- Etkili bir icra sistemi kurma,
- Alacaklı ve borçlu arasındaki menfaat dengesini sağlama,
- Alacağın tahsilini imkansız kılacak usul hatalarını önleme yükümlülüğü olduğu vurgulanmıştır.
“Kesin ve Süresiz” Teminat Şartı
İcra ve İflas Kanunu’nun 36. maddesi uyarınca sunulacak banka teminat mektuplarının “kesin ve süresiz” olması gerektiği belirtilmiştir. Süreli mektubun kabul edilmesi, borçlu lehine avantaj sağlarken alacaklıyı “bekleme külfetine” mahkûm etmiş ve adil dengeyi başvurucu aleyhine bozmuştur.
Karar ve Giderim
Anayasa Mahkemesi, mülkiyet hakkının ihlal edildiğine oy birliğiyle karar vermiştir. İhlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması amacıyla başvurucuya 100.000 TL manevi tazminat ödenmesine hükmedilmiştir.
Kıdem tazminatı hesaplama makalemiz için tıklayınız.